(اهمیت انتخاب موضوع)      

منظور از موضوع گزارش یا نوشته همان زمینه مطالب نوشته شده است که باید با دقت و اجمال آنرا برگزید بنحوی که خواننده با یک نگاه زمینه گزارش را تشخیص دهد و چون محتوای گزارش را خواند همان پیغامی را دریافت کند که ازدون موضوع آنرا گرفته وو نویسنده گزارش یا نامه همان را میخواسته است . هنر انتخاب موضوع بصورت شناخت هدف ، احاطه بر طرح و آگاهی از محتوایگزارش است .

طرح موضوعی در نگارش )

نوشته ها غالبا دارای وانهای اصلی و فرعی است همانطور که در خصوص توالی منطقی مطالب و تسلسل آنها دقت بسیار لازم است ، ربط منطقی عنوانهای اصلی و فرعی نیز در نگارش بسیار اهمیت دارد .

نکات اساسی در طرح تقسیم بندی و شماره گذاری عنوانها )

طرح موضوعی گزارش یا نوشته باید بگونه ای باشد که

با یک نظر بتوان عنوانهای اصلی و فرعی را از هم بازشناخت و سیر منطقی مباحث را ملاحظه کرد . انتخاب و استفاده از عنوانها در گزارش بمنزله نقشه راه است . برای مسافر تا بتواند راه خود را از میان انبوه مطالب به آسانی پیدا کند و پیغام نویسنده را بروشنی دریابد . هم طرح موضوع گزارش باید بترتیبی باشد که با فهرست مطالب نوشته مطابقت کامل داشته باشد و هرعنوان محتوای خود را تایید کند .

راهنمای نگارش :

راهنماهای نگارش مجموعا در 14 مورد خلاصه میشود :

1-      فکر کردن پیش از نوشتن

2-      توجه به هدف ، موضوع و طرح ربط منطقی مطالب

3-      در نظر گرفتن خواننده

4-      جمله و نحوه کوتاه کردن آن

5-      بند یا پاراگراف و نحوه استفاده از آن

6-      ترجیح ساده نویسیس بر پیچیده نویسی

7-      پرهیز از بکاربردن لغات و ترکیبهای دور از ذهن

8-      رعایت قواعد دستور زبان

9-      پرهیز از بکاربردن افعال در وجه معلوم بجای معلوم : مجهول مانند درخواست میکنم یا پیشنهاد مینماید و مجهول مانند درخواست میشود ، پیشنهاد میگردد

10-   بکار بردن لغات و اصطلاحات یا عباراتی که معنای قطعی دارند

11-  بیان حقایق بی آنکه قصدی در برانگیختن احساسات داشته باشیم

12-  نوشتن بقصد رساندن پیام بسرعت ، صحت وروشنی ( و نه بصورت متکلف توصیفی یا ادیبانه)

13-  رعایت نشانه ها و نکات مربوط به نشانه گذاری

14-  رعایت شیوه خط فارسی و آشنایی با آئین نگارش

نشانه گذاری و اهمیت آن در نگارش :

ما بوسیله زبان و نوشتن پیامهای خود را بدیگران میرسانیم . لیکن این وسیله به تنهایی برای بیان حالات درونی و مفاهیم ذهنی نارسا است . برای جبران این نارسایی در مرحله نگارش از نشانه ها و اشارات قراردادی و بین المللی بهره میگیرند . بنابراین نوشتن که عبارتست از نمایش دادن کلام بوسیله حروف و ترکیبات گوناگون آن با استفاده از نشانه های نگارش روح و روان خاصی پیدا میکند . اهمین نشانه ها در نگارش بویژه در اینست که کاری را که الفاظ و واژه ها از بیان و نگارش آنها عاجز است بروشنترین صورتی انجام میدهد . بکمک همین اشارات کوچک است که پیغام روشنتر به خواننده میرسد .

1-      فواید بدرست و آسان خواندن مطلب کمک میکند

2-      طرز لحن و آهنگ سخن و بسیاری از عواطف تند و ملایم نویسنده را بخواننده میرساند

3-      موارد درنگ بین سطرها را بسبب روشنی بیان مشخص میسازد

4-      همبستگی بین مطالب و همچنین جدا ساختن بخشهایی از سخن را آسان میکند

5-      معانی الفاظ عبارات و کلمات را بروشنی می نمایاند . فکر نویسنده را به آسانی و سرعت بخواننده منتقل و پایه های اعتماد و اطمینان میان آنها را استوار می سازد

نشانه های جمله :

1-      نقطه ( . )

در پایان هر جمله ( چه ساده و چه مرکب ) که دارای معنای کامل و آهنگ خاتمه باشد و بتواند پس از آن کاملا درنگ کرد نقطه گذاشته میشود . از روی نقطه می توان دریافت که فکر نویسنده درباره یک مطلب تمام شده است . مقال : خواستن توانستن است . کسانی موفق هستند که هرروز پیش میروند . فردا به ماموریت میروم .

یادآوری ) پس از جمله های غیر مستقیم امری یا پرسشی که مطلب بصورت نقل یا روایت از کسی خبر داده شود نقطه میگذارند . شاگردم پرسید که آیا تاکنون در دانشگاه تدریس کرده ام . دوستم گفت که چرا آن کتابت را برایش نیاورده ام .

2-      دونقطه ( : )

از دو نقطه برای نقل قول مستقیم استفاده میکنند . غالبا این نشانه پس از صیغه های گفتن می آید و متن پرسش و پاسخ در گیومه قرار میگیرد . دوستم پرسید : " چند سال داری ؟" گفتم :" سی سال "

3-      نشانه پرسش ( ؟ )

این نشانه پس از جمله های پرسش می آید . در چه رشته ای تحصیل کرده ای ؟ آیا در آزمون سراسری شرکت خواهید کرد؟

نکته ) جمله پرسش همیشه محتاج پاسخ است اما گاهی قصد گوینده از پرسیدن دریافت پاسخ نیست . بلکه خود پاسخ جمله را میداند ولی میخواهد مقصودش را با تاکید بیشتری در ذهن مخاطب جایگزین سازد . این نوع پرسشها را پرسش تاکیدی یا استفهام تاکیدی گویند و پس از پایان چنین جمله هایی علاوه بر نشانه پرسش علامت تعجب نیز میگذارند . آیا بی مدیریت میتوان زندگی کرد ؟! هیچ از خدا نمی ترسی ؟!

4-      نشانه گیومه ( " " )

این نشانه برای نقل قول مستقیم بکار میرود . استادم گفت :" برای شرکت در مراسم بزرگداشت سعدی بشیراز خواهم رفت ." از این نشانه برای جلب توجه بیشتر خواننده به واژه اصطلاح یا مفهومی و نیز برای تمایز اسامی و لغات خاص استفاده میکنند . " امثال و حکم " نام کتابی است معروف اثر شادروان " علامه دهخدا" پیرامون " مثلها ، پندها و گذیده ها"

5-      نشانه ویرگول ( ، )

هرجا درنگ کوتاه لازم آید میتوان از این نشانه استفاده کرد . با این نشانه از تکرار دو حرف عطف یا ربط "واو" و " با" بی نیاز میشویم و با کمک آن میتوانیم چند واژه یا جمله را بدنبال هم بیاوریم به ترتیبی که خواننده مطلب را تمام شده نپندارد . مثال : یکی از مهمترین مباحث مدیریت ، مبادله اطلاعات ، انضباط پایدار و مسئولیت و اختیار است . کارکنان دانشگاهها موظفند طرح تمام وقت ، نیمه وقت یا ربع وقت بپذیرند .

6-      نشانه ویرگول نقطه