جهد – استفهام :

تعریف جهد در لغت بمعنای انکار است و در اصطلاح به مضارعی که بر سر آن ( لم ) درآمده باشد گویند . در اینصورت مضارع معنای ماضی منفی پیدا میکند نند : یذهب (میرود) لم یذهب ( نرفت )

طریقه ساختن آن :

1-      لم بر سر مضارع درمیآوریم

2-     آخرش را جذم می دهیم

صرف جهد فعل نصر-ُ (یعنی مضارع عین الفعلش –ُ باشد)

تبصره : گاهی بجای لم ، لما بکار برده میشود که در اینصورت اثر معنای فعل تا بحال باقی است بر خلاف لم . مثلا اگر گفته شود لم یدخُل(یعنی داخل نشد) ولی اگر گفته شود لما یدخُل( هنوز داخل نشده) ممکن است بعدا داخل شود و یا نشود .

استفهام )

تعریف استفهام : در لغت بمعنای پرسش است و استفهام به فعلی گفته می شود که بوسیله آن از انجام کاری یا پدید آمدن حالتی سوال می شود .

طرزساختن : فقط یک همزه (ا) یا (هل) بر سر فعل مضارع درمی آوریم و آخرش را تغییر می دهیم مانند یعلم (میداند) ایعلم (آیا میداند) یکتب (مینویسد) هل یکتب (آیا می نویسد)

فعل نفی – نهی )

نهی در لغت بمعنای بازداشتن است و در اصطلاح به فعل که بر بازداشتن از انجام کاری یا پدیدآمدن حالتی دلالت کند اطلاق میشود . درست بر عکس امر مانند لایضرب(نزن) لا تضحک ( نخند)

طرز ساختن فعل نهی :

1-      یک لا بر سر فعل مضارع درمی آوریم

2-      آخرش را جزم می دهیم ( بجز صیغه های 6 و 12 )

فعل نفی )

نفی در اصطلاح به فعلی گفته میشود که بر انجام نگرفتن کاری یا پدید نیامدن حالتی دلالت کند مانند لایذهب (نمیرود)

طرز ساختن نفی :

فقط یک ( لا) بر سر مضارع می آوریم و به آخرش دست نمیزنیم ما: ینصر (یاری میکند) لا ینصر (یاری نمیکند)